18. Geneza nazwiska Guliński

Nazwiska o dzisiejszym brzmieniu powstawały Polsce średniowiecznej w XV i XVI wieku. Według Długosza (1), za czasów Wł. Jagiełły u szlachty nastał zwyczaj tworzenia nazwisk od nazwy posiadłości, przez dodanie koncówki -ski lub -cki. W ten sposób od wsi o nazwie Gulin powstało nazwisko Guliński. Poprzednio używano imion z dodaniem nazwy miejscowości dziedzicznej lub rodzinnej, jak np. Jan z Bidzin oraz Dersław z Gulina, od nazw herbów, z dodaniem imion ojców, lub z przydomkiem tworzonym dla specialnych cech wyglądu, ubioru lub cech charakteru. Syn dziedziczący majątek i pozostający w tej samej miejscowości kontynuował nazwisko. Pozostali synowie zasiadlali inne dobra i przyjmowali nazwisko od nazwy miejscowości, w której zamieszkali. Tak od Bidzin powstało nazwisko Bidziński.
W latach 1470-90 Długosz potwierdzał podział Gulina i wymieniał Jana Kaszowskiego herbu Janina, własciciela połowy Gulina i Jan Gulińskiego herbu Janina, właściciela drugiej połowy Gulina. Tekst pochodzi ze strony 535 drugiego tomu (Ecclesiae parochiales) Liber Beneficiorum Dioecensis Cracoviensis. Wydany został przez Aleksandra Przeździeckiego w Opera Omnia, tom 8, strona 535. Opisywana jest parafia Zakrzów k. Radomia.

Niemal identyczny tekst podaje Przeździecki w Opera Omnia w tomie 9, na stronie 274.
Dzięki dostępnym źródłom wiadomo jest, że Gulińscy, Kaszowscy i Bidzińscy mają wspólne korzenie genealogiczne sięgające żyjącego na przełomie XIV i XVw. Jana z Bidzin, herbu Janina, właściciela Gulina, Kaszowa i Wysokiego.

W tamtych latach także nazwy miejscowości powstawały od nazw ich założycieli. Tak powstała wieś Wola Gulińska. Jak wiadomo (2), w XIII wieku i wcześniej posiadłości szlacheckie nie mialy innej ludności poza rodziną szlachcica-rycerza i jego czeladzią. Aby zachęcić tzw. ludzi roboczych do założenia nowej osady, na wzór książęcych posunięć, ktoś z Gulińskich, prawdopodobnie Dersław, syn w.w. Jana z Bidzin pozwolił osiedlić się im na swoim terenie i uwolnił ich na pewien okres od płacenia czynszów i danin. Tak to od woli właściciela Gulina powstała osada zwana Wolą Gulińską.

19. Rodowód Gulińskich

Rodowód rodziny Gulińskich zdefiniowany jako lista bezpośrednich przodków sięga połowy czternastego stulecia, i wywodzi się od szlachcica/rycerza Jana z Bidzin, syna Sułka z Bidzin, który posiadał między innymi Gulin. Stan majątkowy Jana przedstawiony jest w załączonym dokumencie. Z powodu rozrodzenia się rodziny i braku źródeł czytelnik znajdzie ten rodowód jako konstrukcję wielowatkową, niepełną, z lukami szczególnie występującymi w siedemnastym i osiemnastym wieku. Najznaczniejsza pula informacji pochodzi z dziewiętnasto i dwudziestowiecznych akt metrykalnych, natomiast sporo mniej danych uzyskano ze średniowiecznych dokumentów i źródeł wtórnych.

Językoznawcy twierdzą, że Gulińscy to potomkowie właścicieli Gulina, a więc ci, którzy pisali się "z Gulina". Jan z Bidzin dysponował połową Gulina, którą przekazał młodszemu synowi Dersławowi jego potomkom. Druga połowa Gulina, a właściwie połowa dochodów z folwarku (A) Gulin jako integralna część klucza mazowieckiego rodu Janinów mogła należeć do kuzyna Jana, czy też dalszego krewnego, może z Podlodowskich. Pod koniec czternastego wieku na tej drugiej połowie Gulina występuje Piotr, później jego syn Mikołaj, i wnuk Jan. Ich potomkowie w osiemnastym wieku posiadali tą część Gulina, Wolę Gulińską, dobra w Ziemii Czerskiej na Mazowszu, i w Małopolsce. Jest to linia gulińska z Gulina.

Dersław, jego synowie i wnukowie pisali sie "z Kaszowa", lub "z Gulina". W ramach najbliższej rodziny Dersława dobra Kaszów i Gulin często zmieniały ręce. W XVI w. nastąpił ostateczny podział dóbr, w wyniku czego część Kaszowskich przeniosła się do miasta Wysokie, a druga część pozostała na Kaszowie i połowie Gulina.


Potomkowie Stanisława (linia kaszowsko-gulinska) nazywali się "z Kaszowa" albo "z Gulina". W szestnastym i siedemnastym wieku, kiedy utrwaliła się "długa" forma nazwisk, potomkowie Dersława nazywali się Kaszowsky i Gulynsky, i z czasem forma zmieniała się na Kaszowski, Kaszewski, Guliński i Guleński. W tej pracy używana jest dzisiejsza odmiana jako Kaszowski i Guliński. W kilku niżej podanych przypadkach Kaszowscy zmienili nazwisko na Guliński, ale okoliczności takiej zamiany są znane tylko w jednym przypadku.

1. W 1595, Kasper, syn Stanisława odzyskał status szlachcica, i stworzył linę Gulińskich ze Lwowa. Linia gulińska Kaspra Gulińskiego przedstawiona jest tutaj.
2. W zapisach metrykalnych parafii rzymsko-katolickiej we Wrocieryżu w Małopolsce Kaszowscy występowali w latach 1551 - 1695, a w sąsiedniej parafii w Pińczowie, Gulińscy pojawiają się w 1671.
3. W zapisach metrykalnych parafii rzymsko-katolickiej w Pobiedziskach (północna Wielkopolska) Stanisław Kaszowski występował w latach 1694 - 1701, a od roku 1727 występują jedynie Gulińscy.
4. W zapisach metrykalnych parafii rzymsko-katolickiej w Gostyniu (południowa Wielkopolska), wpisano Jana Kaszowskiego w roku 1715, a Adama Kaszowskiego w roku 1783. Od 1766 znaleźć można tylko nazwisko Guliński.

Poza kilkoma wyjątkami w/w wpisy metrykalne są nieczytelne, albo podają błędnie nazwiska. Niestety, odpowiedzialni za wpisy najczęściej nie weryfikowali nazwisk ani imion. Być może w przypadku drugim, trzecim i czwartym istniały dwie oddzielne rodziny, a Kaszowscy wyprowadzili się, lub wymarli.

Przyjżyjmy się teraz dokładniej głównym trzem liniom: linii kaszowsko-gulińskiej, gulińskiej z Gulina i gulińskiej ze Lwowa (ta przedstawiona jest w dalszej części pracy).

I. Linia kaszowsko-gulińska

Łukasz ur. około roku 1470 r, syn Mikołaja z Wysokiego, w roku 1499 w obecności Piotra Firleja z Dąbrowicy, sędziego i Piotra Pszonki z Babina podsędka ziemskiego lubelskiego na swych dobrach Wysokie zabezpieczał żonie Urszuli Sienickiej córce Jana z Siennicy h. Bończa (4)wiano i przywianek (3), (B). W roku 1509 r. wymieniano trzech synów Łukasza i Urszuli: Stanisława (5), Piotra (5), (6), (7) i Jana (5), (6), (7), (8). W tym samym roku od króla Zygmunta I Łukasz uzyskał odnowienie przywileju Kazimierza Jagiellończyka dla swojego miasteczka dziedzicznego Wysokie (9) spalonego w roku 1503 przez zagony mongolskie. Zmarł prawdopodobnie w 1523 roku, gdyż tego roku w Lublinie nastąpił podział majątku między Stanisława, Piotra i Jana. W tym też roku Urszula, wdowa po Łukaszu zawarła układ ze swym szwagrem (10). Piotr i Jan występowali w dokumentach jako Kaszowscy w roku 1523 (11), (12).

Stanisława urodzonego około 1520 r., syna Mikołaja, właściciela Kaszowa, Kaszowskiej Woli i Gulina można uważać za osobę, od której rozpoczyna się samodzielna linia Gulińskich. Na wyodrębnienie się tej rodziny miała niewątpliwie wpływ Jadwiga, (5), (6), (7), (13), (14), (15)) siostra stryjeczna Stanisława, Jana i Piotra, a żona Stanisława Dunin Wąsowicza, która odsprzedała swoją część Gulina i Kaszowa Stanisławowi, a Wysokiego braciom Janowi i Piotrowi Kaszowskim.

Stanisław uczestniczył w zjeździe senatorów i rycerstwa woj. krakowskiego, sandomierskiego i lubelskiego w Krakowie 27.XII.1586 r. (16). Wg Ksiąg dochodów biskupstwa krakowskiego w roku 1569 wieś Kaszowska Wola podzielona była na cztery części: dwie, każda po 6,5 łana (C) należały do Stanisława, i po jednej części, każda po pół łanka były własnością St. Wąsowicza i Andrzeja Kroczewskiego (17), (18).

Stanisław pozostawał on w dobrej sytuacji finansowej, co widać, gdy w roku 1546 zwracał Piotrowi Kochanowskiemu ojcu Jana Kochanowskiego z Czarnolasu ) zastawioną mu wioskę Grzmucin (11). Okazuje się, że Piotr Kochanowski tylko pośredniczył w tej pożyczce. Grzmucin był własnością Dąbrowskich, którzy zastawioną sumę chcieli zwrócić Piotrowi, ale on nie chciał jej przyjąć i ustąpić z Grzmucina. Sprawa oparła się o sąd, który nakazał Kochanowskiemu przyjąć rzeczone pieniądze i ustąpić ze spornych dóbr (19). Jak informują nas źródła, Piotr i Jan Kochanowscy jak wielu innych zaciągał i udzielał pożyczek, czy występował w sądach ziemskich w innych sprawach. Zgodnie z interesem swej rodziny sprawy majątkowe miały pierwszorzędne znaczenie. Jak łatwo jednak wyciągnąć tu tendencyjne wnioski można się przekonać z pracy Marii Gorbaczowej o Janie Kochanowskim. Autorka podaje, ze Jan w sprawach spornych występował wyłącznie z braćmi, a także zaciągał i udzielał pożyczek sąsiadom. Stąd wyciąga wniosek, że nie wadził się, był zgodnym i uczynnym sąsiadem.

Piotr i Jan Kaszowscy przenieśli się do Wysokiego. Wpólnie ze swym rodowcem, Stanisławem Pszonką stworzyli tzw. "Rzeczpospolitą Babińską", wesołe szlacheckie towarzystwo, stanowiące żartobliwą parodię państwa i ośmieszało dworactwo i tytułomanię szlachecką. Wokół "Rzeczpospolitej Babińskiej" (20) skupiali się najaktywniejsi przedstawiciele szlachty małopolskiej, poeci i pisarze. Piotr, sędzia ziemski lubelski czynnie włączył się w działalność reformatorską na Lubelszczyźnie, w wyniku czego zamienił kościół w Wysokich fundowany przez Jana z Bidzin na zbór kalwiński.

Dziećmi Stanisława Gulińskiego byli Paweł, Stanisław, Jan, Kasper i Hieronim (5). W 1585 r. toczyli oni proces z Suskim (21), a w 1592 r. pierwsi trzej z kardynałem Radziwiłłem (22). Po Pawle i Hieronimie nie pozostały inne dokumenty, natomiast Jan Guliński z żoną Małgorzatą Blizińską, córką Marka z Odrowążówny w 1593 r. otrzymali wójtostwo stryjskie (5), (23), (24). Kasper założył linię Gulińskich herbu Bończa - o czym później. Stanisław u.~1560 r., łowczy przemyski w 1616 r. wziął za żonę Anną Czuryło, córkę Marcina i Anny Jazłowieckiej, wojewodzianki podolskiej. Prawdopodobnie ich synem, był Marcin (11), (25), który w 1607 r. ożenił się z Anną (26). W 1624 r. Stanisław, syn Pawła, Stanisława, Jana lub Hieronima ożenił się z Janową Odrzywolską (5)

II. Linia gulińska z Gulina

Maurycy, syn Wawrzyńca urodzony około 1580 roku, właściciel wsi Ostrowie poślubił Barbarę Zofię (11), z którą miał trzech synów: Jana, który zginął w czasie wojen szweckich 1655-1656, Piotra i Mikołaja, oraz Barbarę wydaną za Siekluckiego (27). Prawdopodobnie Jan, syn Marcina to protestancki nauczyciel Gimnazjum Akademickiego w Gdańsku, podpisujący się jako Jan z Gulina.

Nietypową transakcją była w roku 1595 sprzedaż Gulina i Woli Gulińskiej przez Maurycego swojej matce Barbarze (28). Niewiadomo, dlaczego nie pozostawił tych posiadłości swoim dzieciom. Możliwe, że wszyscy trzej synowie wydziedziczeni zostali z powodu przejścia na kalwinizm.

Pozwolę sobie tutaj na drobną dygresję dotyczącą reformacji w Polsce. Wbrew obiegowym sądom, jakoby rozpad zakonu krzyżackiego i tzw. hołd pruski nastąpiły wskutek potęgi militarnej Polski, Norman Davis przeciwstawia historyczne uwarunkowania ww. zjawisk. Pisze, że reformacja spowodowała rozwiązanie zakonu krzyżackiego, że osiągnęła to, czego Polacy, a później unia z Litwą nie były w stanie osiągnąć (28a). Rycerze zakonni masowo przechodzili na luteranizm (28b) i państwo krzyżackie nagle zeświedczało. Aby zachować swoją państwowość, jego władze postanowiły przetransformować je w ziemie lenne Rzeczpospolitej.

Na temat Piotra dokumenty milczą, natomiast Mikołaj urodzony ok. roku 1590 pobierał nauki w Elbląskim Gimnazjum Akademickim, w którym to w roku 1607 był uczniem pierwszej klasy (28c) . Była to szkoła reformacyjna o profilu humanistycznym (D). W roku 1620 Mikołaj poślubił Zofię z Suchorzewskich (11). W tym samym roku występował jako dziedzic wsi Cisie (10 km W od Mińska Mazowieckiego) i Dobra Wola (15 km SE od Płońska) (29) położonych na terenie ziemi czerskiej. W imieniu swoich dzieci jako naturalnych spadkobierców po Zofii, córce swego brata Jana Gulińskiego, występował w 1631 r. w transakcjach z Podlodowskimi i Kochanowskimi (25). W 1624 r. Mikołaj nabył część Wielgolasu (9 km W od Mińska Mazowieckiego), a w 1631 r. zamieszkał w dobrach Cisie i Dobra Wola, z których pierwsze sprzedał Wybranowskiemu (14), (30), (31).
Według Słownika geograficznego Królestwa Polskiego rodzina Podlodowskich znana była tak dobrze od swych zasług, jak i awanturnictwa oraz procesowania się. W XVI wieku mieli Podlodowscy przywłaszczać sobie ogród wójtowski radomski, trzy wsie podmiejskie Radomia i trzy wsie królewskie (32).

Małżonkowie Mikołaj i Zofia Gulińscy otrzymali w roku 1637 od Władysława IV wieś Wolę Niemcową (albo Dobroszową) położoną wg Jana Bobrowicza w powiecie podolsko-kamienieckim (33). Słownik geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich Wolę Niemcową (albo Dobroszową), miasto Nur i wsie Lewice, Żukówka, Czernik według lustracji z r. 1660 lokuje w starostwie nurskim (Nur, w XVII w. miasto nad rz. Bugiem w pow. ostrowskim, woj. mazowieckie). Wola Niemcowa albo Dobroszowa należała do parafii rz.-katolickiej w Nurze. Z małżeństwa Mikołaja i Zofii pochodził Jan Guliński(34).

Sprawa własności Gulina i Woli Gulińskiej w pierwszej połowie XVII wieku pozostaje niewyjaśniona. Gulin znika z dokumentów na około sto lat i dopiero w roku 1738 czytamy, że Gulin należał do Brzezińskich, którzy mogli być synami Gulińskiego na podkieleckich Brzezinach, lub rodziną żony Gulińskiego. Brzezińscy, najwyraźniej też "innowiercy" za niepłacenie dziesięciny, z rozkazu kardynała i biskupa krakowskiego Jana Lipskiego zostali trzykrotnie wyklęci. Uroczyste wyklęcie odbyło się przy głosie wielkiego dzwonu i rzuceniu na ziemię świecy z kazalnicy radomskiego kościoła p.w. św. Wacława. (35)

20. Korona drzewa genealogicznego Gulińskich

Po omówieniu tzw. pnia drzewa genealogicznego, należy przyjrzeć się jego koronie. Do roku 2014 autor wyodrębnił ponad dwadzieścia linii Gulińskich, wśród których kilka sięga korzeniami do szestnastego, siedemnastego, i osiemnatego stulecia. Tylko dwie sięgaja do końca XIV wieku.

Grupa wielkopolska 1. Linia kaszowsko-gulińska Gulińskich z Janowca i Pobiedzisk (północna Wielkopolska). Sięga roku ~1680, w którym urodził się Stanisław Kaszowski. Jego córka Anna występująca w latach 1727 i 1742 pisze się jako Gulińska.
2. Linia kaszowsko-gulińska Gulińskich z Gostynia (południowa Wielkopolska). Sięga roku ~1690, w którym urodził się Jan Kaszowski, podczaszy gostyński. W roku 1766 widzimy już Wojciecha Gulińskiego. W dwudziestym wieku reprezentanci tej linii mieszkają w Gostyniu, Warszawie, Wrocławiu, Katowicach, Poznaniu, Trzebnicy, Ostrowie, Rawiczu, i stanie New Jersey w USA.
Grupa kujawska 1.Linia Gulińskich z Nieszawy, Raciążka, Wołuszewa i Ciechocinka. Aktualnie pierwszym przedstawicielem tej linii jest Walenty Guliński u. w roku 1746. Przedstawiciele tej linii w dwudziestym wieku mieszkają w Poznaniu, Radomiu, stanie Nowy Jork w USA, i stanie Rio Grande w Brazylii.
2. Linia Gulińskich z Włocławka i Izbicy Kujawskiej. Jest to linia udokumentowana od roku 1790. Jej której przedstawiciele obecnie mieszkają we Włocławku i w Holandii.
3. Linia Gulińskich z okolic Rypina , powiat Rypin sięga końca roku 1760.
4. Linia Gulińskich z Inowrocławia sięga roku 1770.
Grupa mazowiecka 1. Linia Gulińskich herbu Bończa. Jest to obecnie jedyna linia sięgająca Jana z Bidzin.
2. Linia Gulińskich z Płocka sięga roku 1845.
3. Linia Gulińskich z Gulina z XIV wieku.
4. Linia Gulińskich z okolic Żuromina, Kuczborka, Lutocina i Lubowidza sięga roku 1792.
Grupa pomorska 1. Linia Gulińskich z Gniewu, Piaseczna i Subkowy z 1750 roku.
2. Linia Gulińskich z Koronowa i Byszewa sięga roku 1750.
Grupa świętokrzyska 1. Linia kaszowsko-gulińska Gulińskich z Pińczowa i Wrocieryża . Sięga roku 1546, w którym występuje Krzysztof Kaszowski. Później w roku 1699 znajdujemy Wawrzyńca Kaszowskiego z Gulina, a następnie już samych Gulińskich.
2. Linia Gulińskich z Odrowąża, par. Końskie (Sokołów), par. i par. Szydłowiec (Długosz). Sięga roku 1720.
3. Linia Gulińskich z par. Stopnica (Czyżów, Falęcin), par. Łęczyca, par. Oleśnica (Pieczonogi). Od roku ~1835.
4. Linia Gulińskich z p. Gnojno, p. Chmielnik, p. Piotrkowice i p. Pierzcxhnica sięgająca roku 1780. Jej przedstawiciele mieszkają w Katowicach, Chorzowie i stanie Indiana, USA.
5. Linia Gulińskich z okolic Łagowa, z roku 1799. Jej przedstawiciele mieszkają w Kielcach, i kanadyjskiej prowincji Ontario.
6. Linia Gulińskich z Ostrowca Świętokrzyskiego i Borii w w p. Bałtów. Dokumenty istnieją od ~1825 roku.
7. Linia Gulińskich z Chotla k.Buska i Brzezin k. Kielc. Ta linia sięga do roku ~1770, kiedy urodził się Jan Guliński.
Grupa łódzka 1. Linia kaszowsko-gulińska Gulińskich z Brzezin, Przanowic i Koluszek. Sięga roku do połowy osiemnastego wieku.
2. Linia Gulińskich z Opoczna, z której wywodzi się autor, sięgająca roku ~1823. Opoczno znajduje się geograficznie bliżej podradomskiego Gulina, "praojczyzny" Gulińskich, niż pozostałe linie. Przedstawiciele tej linii mieszkają w Poznaniu, Gdyni, Gdańsku, Gnieźnie, Lesznie, Francji, oraz stanach Wirginia, i Michigan w USA.
Grupa wołyńska 1. Linia Gulińskich z Kowla na Wołyniu zapisana od roku 1850.
2. Linia Gulińskich z Krzemieńca sięgająca roku ~1850.

Pełna lista aktualnych linii Gulińskich znajduje się tutaj.

Uzbrojenie rycerzy z XVI w. przedstawia ilustracja B.

Typowe stroje szlacheckie z XVI w. przedstawia ilustracja C i D.

ciąg dalszy

Definicje i wyjaśnienia

(A) Folwark był wielką farmą działającą na terenie Korony i Kięstwa Litewskiego. Pierwsze folwarki powstawały na gruntach zakonnych i kościelnych. Później folwarki adoptowala szlachta i bogate chłopstwo. Słowo "folwark" zaadaptowano w języku polskim w XIV wieku od niemieckiego "Vorwerk". Jedynie taka forma organizacji była w stanie sprostać rosnącemu zapotrzebowaniu na zboże w kraju i na Zachodzie. Folwarki stanowiły podstawę siły ekonomicznej i politycznej szlachty.
(B) Wiano składało się z dwóch równych części: tzw oprawy i przywianka, i były wnoszone przez żonę. Dzisiaj wiano stanowią dobra pienieżne, stałe lub ruchome, które dostarczał narzeczony lub jego rodzice rodzicom panny młodej
(C) Zygmunt Gloger, Encyklopedia staropolska t.3 s.157,158. Łan kmieci to równowartość połowy łana frankońskiego, czyli 22 morgi i ok. 13.2 ha.
(D) Elbląskie Gimnazjum Akademickie, gimnazjum utworzone w 1535 z inicjatywy Rady Miejskiej Elbląga kierowanej przez burmistrza J. Alexwangena. Organizatorem i pierwszym rektorem gimnazjum był W. Gnaphenus - działacz reformacyjny, przybyły z Holandii.
Elbląskie Gimnazjum Akademickie było szkołą reformacyjną o profilu humanistycznym. Wykłady z filozofii, teologii, retoryki i historii prowadzono w języku łacinskim. Na wysokim poziomie stał lektorat z języka polskiego. Ok. 1551-1555 z inicjatywy biskupa S. Hozjusza podejmowane były nieskuteczne próby polonizacji i katolizacji szkoły. Najwyższy poziom naukowy osiagnęło gimnazjum w 1. poł. XVII w., gdy uczyło w nim wielu wybitnych, znanych w Europie pedagogów, pisarzy i uczonych. Na potrzeby gimnazjum pracowała drukarnia, założona w 1558 przez W. Dietmara, wydająca znaczną część publikacji w języku polskim. Przy gimnazjum od 1536 działał teatr szkolny.
W 2. poł. XVII w. nastąpił regres w rozwoju gimnazjum spowodowany kłopotami finansowymi miasta. Poprawa sytuacji nastąpiła na początku XVIII w., m.in. poszerzono wówczas program nauczania o nauki matematyczno-przyrodnicze i prawo, utworzono klasę o ambicjach uniwersyteckich. Po włączeniu Elbląga do Prus (1772) Elbląskie Gimnazjum Akademickie zajęło rolę gimnazjum miejskiego, w 1847 przekształcono je w państwowe gimnazjum pruskie.
Na podstawie portalu http://portalwiedzy.onet.pl

Literatura i źródła

(1) Jan Długosz, Roczniki czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego
(2) Zygmunt Gloger, Encyklopedia staropolska, t.4 s. 463
(3) Metryka Koronna, 24 k. 58 (25.II-7.VII.1444), mikrofilm 642, (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(4) Metryka Koronna, 24 k. 57, 58, mikrofilm 642, (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(5) Adam Boniecki, Herbarz Polski, wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, Warszawa 1899 - 1914, t.9 s.336 do 341
(6) Jan Długosz, Księgi dochod&ów diecezji krakowskiej - Liber Beneficiorum Dioecesis Cracoviensis, 2 s.535 (wg Słownika geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, t.2 s.909)
(7) Jan Długosz, Księgi dochodów diecezji krakowskiej - Liber Beneficiorum Dioecesis Cracoviensis, 3 s.274 (wg Słownika geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, t.2 s.909)
(8) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, 17 s.428
(9) Metryka Koronna, 28 k.10, pod r. 1513.
(10) Akta radomskie zwane Inscriptionum et Decretorum, t.9 s.676 (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(11) Adam Boniecki, Herbarz Polski, wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, Warszawa 1899 - 1914, t.7 s.186, 187
(12) Katalog rękopisów Biblioteki im. Ossolińskich, nr 275
(13) Akta radomskie zwane Inscriptionum et Decretorum, t.9 s.390 i t.2 s.268 (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(14) Metryka Koronna, 61 k.228 (22.I-30.IV.1540), mikrofilm 742.(wg Bonieckiego t.9 s.337)
(15) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, 9 s.442
(16) Stanisław Kutrzeba, Akta sejmikowe woj. krakowskiego, t.1 s.113
(17) Filip Sulimowski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1902, t.13 s.786
(18) Jan Długosz, Księgi dochodów diecezji krakowskiej - Liber Beneficiorum Dioecesis Cracoviensis, 1 s.391,392 i Pawiński, Małopolska s.301 (wg Słownika geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, t.13 s.786)
(19) R. Plenkiewicz, Akta sądowe z XVI w. użyte jako materiał do życiorysu J. Kochanowskiego, s.128
(20) Tadeusz Wojtaszko, Rzeczpospolita Babińska
(21) Akta grodzkie czerskie zwane Perpetuitatis, 54 s.415
(22) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, 51 s.962
(23) Metryka Koronna, 184 k.15 (mikrofilm 212) i 138 k.203 (4.I.1593-31.XII.1594), mikrofilm 163 (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(24) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, 71 s.67 i 22 s.42 (wg Bonieckiego t.9 s.337)
(25) Jan Bobrowicz, Dodatek do Herbarza polskiego ks. Kaspra Niesieckiego, t.10 s.153, 154, 155
(26) Akta grodzkie warszawskie zwane Donationum, 34 s.889
(27) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, 41 s.339; 67 s.571; 78 s.331
(28) Akta radomskie zwane Inscriptionum et Decretorum, z 1595 r. (wg Jana Bobrowicza, Dodatek do Herbarza Niesieckiego s.154)
(28a) Norman Davis, Boże Igrzysko Historia Polski , Znak, Kraków 2010, s.130

(28b) Norman Davis, Boże Igrzysko Historia Polski , Znak, Kraków 2010, s.149

(28c) Hugo Abs, Die Matrikel des Gymnasiums zu Elbling, Danzig 1936, p. 36
(29) Archiwum koronne warszawskie, zapis z 1579 r. (wg Jana Bobrowicza, Dodatek do Herbarza Niesieckiego s.155)
(30) Akta grodzkie warszawskie zwane Donationum, 46 s.922 i 48 s.1228
(31) Akta grodzkie czerskie zwane Perpetuitatis, 7 s.96; 8 s.109 i 455
(32) Filip Sulimowski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1902, t.9 s.401
(33) Metryka Koronna, zapis z 26 marca 1637 r. (wg Jana Bobrowicza, Dodatek do Herbarza Niesieckiego s.154)
(34) Wyroki i zapisy trybunału lubelskiego, zapis z 1655 r.
(35) Filip Sulimowski, Bronisław Chlebowski, Władysław Walewski, Słownik geograficzny królestwa polskiego i innych krajów słowiańskich, Warszawa 1880-1902, t.9 s.400

Wszelkie prawa zastrzeżone. Copyright © 2016 by Andrzej Guliński